Vestel Notebook

Laptop veya dizüstü bilgisayarlar son yıllarda masaüstü bilgisayarlara göre çok daha fazla popüler olmaya başladılar. Bunun en önemli nedeni tabiî ki öncelikle fiyatların uygun bir hal almasıdır. Fakat bunun yanı sıra, notebookların masaüstü bilgisayarlara nazaran kullanıcıya daha pratik gelmesi ve tabi taşınabilir olmasıdır.

Bu yazıda, özellikle fiziksel açıdan daha sağlıklı ve rahat laptop kullanımında size yardımcı olabilecek bazı ipuçlarından bahsedeceğiz. Eğer nadiren notebook kullanan birisi iseniz ya da günde 1 saat falan kullanıyorsanız bu tür ipuçları sizin için çok da gerekli olmayabilir. Ama eğer çok sık ve günün büyük bölümünde laptop kullanan birisiyseniz, dizüstü bilgisayarınızı doğru bir yükseklik ve doğru görüş açısında kullanmanız çok önemlidir. Doğru şekilde laptopkullanımı, bilgisayar kullanımından kaynaklanan bazı sağlık problemlerini bertaraf etmede yardımcı olacaktır.

Laptopunuzu fiziksel açıdan sağlıklı -başka bir deyişle ergonomik- bir duruş içinde kullanmanız nasıl çalıştığını öğrenmeniz kadar önemlidir. Aslında kullanım açısından daha pratik olmalarına karşın laptop ve notebooklar, masaüstü bilgisayarlara göre daha az ergonomiktirler. Çünkü masaüstü bilgisayarlarda ekran, kasa, klavye ve mouse gibi parçalar birbirinden bağımsızdır. Bundan ötürü mesela klavyenizi ekrandan ya da bilgisayarın durduğu masadan uzakta da kullanabilirsiniz. Fakat notebookta bu iki parçayı birbirinden ayırmak mümkün değildir. Belki bu yüzden notebooklara monte edilebilen parçalar almak önemlidir.

Çok kullanışlı bir çözüm olarak, laptopun kendi klavyesi yerine kolayca takılıp çıkarılabilen ayrı bir klavye tavsiye edilebilir. (Hem ayrı bir klavye kullanmak daha hassas tuşları olan notebookun kendi klavyesinin ömrünü de uzatabilir.)

Bazı İpuçları

Kaslarınızdaki stres ve basıncı azaltan rahatlatıcı bir duruş içinde laptopunuzu kullanmak için:

- Laptop karşısında çalışırken hareketsizliğin zararlarından kurtulmak için her 30-40 dakikada bir ara vererek vücudunuzu biraz hareket ettirin.

- Laptopun ekranından 45 santim ile 1 metre arasındaki bir uzaklıkta olmak gözlerin sağlığı açısından ideal bir mesafe sayılabilir.

- Başınızı ve boynunuzu kesinlikle rahat bir pozisyon içinde tutunuz. Boynunuzun aşırı bir eğim ve bükülme içinde olmasından sakının.

- Yazarken bilek ve dirsekleriniz klavyeye göre rahat bir yükseklikte ve doğrulukta olmalıdır.

- Eğer sandalyenizi yükseltmeniz gerekirse ve ayaklarınız boşlukta kalırsa, ayaklarınızı dayayacak bir yer bulunuz. Oturduğunuz sandalyede kalça kısmınız dizlerinizden biraz daha yüksekte olmalıdır. Bacaklarınız havada asılı olursa kaslarınıza aşırı yüklenme olabilir.

- Yukarıda daha önce de belirttiğimiz gibi laptopunuza harici bir klavye ve mouse takarak daha rahat bir kullanım alanı yaratabilirsiniz.

- Laptopun mouse zeminini kullanmak yerine harici mouse kullanmayı tercih edebilirsiniz.

- Görüş açısının ve ışığının izin verdiği derecede dizüstü bilgisayarınızın ekranına eğim verebilirsiniz.

- Laptopunuzu bir kanepede ve koltukta otururken kullanıyorsanız, yazarken kolunuzun altına bir tane yastıkla destek verin.

- Notebook ekranını sık sık uygun olan temizleyicilerle temizleyin. Bazı toz kalıntıları ekrandaki pixel ayarlarının bozulmasına neden olabilir.

- Yazarken ellerinizi ve bileklerinizi doğru bilek pozisyonunda tutunuz ve ellerinizi dinlendirirken avuç içlerinizi masanın ya da laptopun üstüne kapatarak dinlendirmeyiniz.

- Laptopunuzu dizlerinizin üstüne koymayınız. Aslında her ne kadar adı dizüstü bilgisayar olarak anılsa da laptop ya da notebookları bacaklarınızın üzerine koyarak çalışmak sağlıklı bir yöntem değildir. Tavsiye olunan notebookunuzla masada oturarak çalışmanızdır.

Laptopunuzu taşırken faydalı olabilecek bazı ipuçları:

- Laptopunuzu en az ağırlıkla taşıyabilmek için çantanızdan lüzumsuz parçaları çıkartın.

- Notebook çantasında omuzda da taşınabilmek için kayışlar olmasına dikkat edin.

- Kaslarınız üzerindeki ağırlığı ve baskıyı azaltmak için laptopunuzu belli aralıklarla her iki omzunuzda da taşıyın. Kimi zaman da elinizde taşıyın.

- Özellikle seyahatlerinizde laptopunuzu tekerlekli bir çantada taşımanız daha sağlıklı olacaktır.

Doğru laptopu seçmek için, öncelikle dizüstü bilgisayarınızı daha çok ne amaçla kullanacağınızı belirlemeniz önemli bir kıstastır. Aşağıda sıralayacağımız laptop kullanıcı gruplarından daha çok hangisine uyduğunuzu belirlemek doğru bir başlangıç olabilir.

Ev Kullanıcıları
Ev kullanıcıları genellikle laptoplarını bir masaüstü bilgisayarmış gibi kullanırlar. Bu kullanıcılar için belki de bilgisayarlarının notebook olmasının tek avantajı bir odadan diğerine taşınabiliyor olmasıdır. Ev kullanıcıları için genel olarak iki uygun tip laptoptan bahsedebiliriz. Fiyat olarak çok pahalı olmayan midsize notebook ile desktop alternative olarak da adlandırılan ve vasıflarıyla rahatlıkla masaüstü yerini tutabilecek notebooklar.

Öğrenciler
Öğrenciler için uygun olan laptoplar, daha ucuz ve daha kolay taşınabilen laptoplardır. Öğrenciler genellikle notebooklarını sırt çantalarında taşımak isteyebilirler. Sırt çantasında taşınabilecek bir notebook da tabi ki, daha hafif ve küçük olmalıdır.

Sık sık Seyahat Yapanlar
Eğer yolda çokça zaman harcıyorsanız, sizin için en kritik iki faktör laptopunuzun ağırlığı ve büyüklüğü olacaktır. Tabi bu iki faktörden dolayı da alacağınız laptopun performansından veya bazı önemli vasıflarından ödün vermeniz gerekebilir. En küçük ve hafif laptoplar ise, ultraportable sınıfındakilerdir.

İş Amaçlı Kullananlar
İşte, evde ya da yolda iken hep aynı laptopta çalışacaksanız o zaman iyi bir bilgisayara ihtiyacınız olacak demektir. Her zaman kullandığınız bir notebookun performansı güçlü olmalıdır. Bu amaçla satın almak için maksimum güçte bir notebook incelemeniz gerekir.

Multimedya Kullanıcıları ve Oyun Sevenler
Eğer ihtiyacınız olan bir laptoptan fazlası yani bir masaüstü bilgisayar performansı ise, ‘desktop replacement’ olarak da adlandırılan masaüstü özelliklerine sahip bir laptop işinize yarayabilir. Bu tür notebooklar ile web sitesi yapma, kamera görüntülerini düzenleme, oyun oynama gibi güçlü işlemci ve grafik destekleyicisi isteyen işleri yapmak mümkündür.

Her tür ve boyuttaki laptop kendine has özellikleri, avantaj ve dezavantajları barındırmaktadır. Mesela küçük boyuttaki notebookların taşınabilirlik açısından çok uygun ve görünüşleri ile de daha dikkat çekici olmaları artı yönleri iken, klavye ve ekranlarının küçüklüğü ya da performans açısından daha zayıf olmaları bu notebookların eksi yönleridir. Diğer taraftan normal boyutlardaki notebooklar her yönleri ile daha donanımlı iken taşınabilmeleri hem boyut hem ağırlıkları sebebiyle daha zordur.

Bunlar demektir ki bir dizüstü bilgisayar sahibi olacağınız zaman, en azından her yönüyle kusursuz bir laptop yapılana kadar, bir şeylerden feragat etmeniz gerekecektir. Bu noktada sizin için en önemli yönü düşünmelisiniz. Notebookun güçlü olması, donanımının iyi olması, batarya süresinin uzunluğu, güzel görünüşü, mümkün olduğunca hafif ve küçük olması ya da fiyatının düşük olması gibi faktörlerin hangisi veya hangileri sizin için önemli? Aşağıda bu amaçla bazı laptop tiplerine bir göz atalım:

Netbook

Netbook ya da mini laptop olarak da adlandırılan bu notebook türleri, küçük boyutlarda, düşük fiyatta ve de donanım olarak daha zayıftırlar. Ultraportable sınıfındaki laptoplara göre de daha küçük ve güçsüzdürler. Ultraportable bir notebookun ekranı 11-12 inç civarında iken, netbookların ekranı 9-10 inç kadardır. Fiyat olarak da yarısı kadar oldukları söylenebilir. Düşük güçte işlemcisi, küçük ekranı ve parmakların yazmakta zorlandığı bir klavye ile netbooklar, daha çok web’de dolanma, e-mail kontrol etme, bir Office belgesinde çalışma gibi işleri yapmak içindir: civarı
• Ağırlık: 1 kilogram civarı
• Kalınlık: 2,5 cm. den daha az
• Ekran Boyutu: 7 inç, 9 inç en fazla 10inç

Ultraportable

Ultraportable notebooklar, performans olarak netbooklara göre daha iyidirler ve tabi ki fiyat olarak da biraz daha pahalıdırlar. Özellikle iş icabı çok gezen, notebooklarına her zaman ihtiyaç duyanlar için ultraportable notebooklar çok kullanışlıdır. Küçük boyutlarına göre yapabileceği işler göz önüne alınınca seyahatlerde kullanmak için ideal olduğu söylenebilir:
• Ağırlık: 1,5 kilogram civarı
• Kalınlık: 2,5 cm. den daha az
• Ekran Boyutu: 14 inç ve daha az

Thin-and-light

Bir thin-and-light notebook taşınabilirlik, performans ve fiyat gibi özelliklerin en iyi kombinasyonudur diyebiliriz. Güç ayarlı mobil işlemcisi ile çalışırken gücünü yeterli düzeyde tutar. Thin and light notebookun en ayrıcı özelliği tasarım ve inceliğindeki göze çarpan uyumdur. Fiyat olarak diğerlerine göre pahalıdırlar fakat bir taşınabilir bilgisayarın en ideal ölçülerini bu notebooklarda bulmanız mümkündür.
• Ağırlık: 1,5 kilogram civarı
• Kalınlık: 2,5 cm. den daha az
• Ekran Boyutu: 14 inç ve daha az

Midsize Notebooklar

En yaygın olarak kullanılan laptoplardır. Bütün midsize laptoplar ucuz değildir fakat ucuz laptoplar genelde ‘midsize’ olanlardır. Neden acaba? Diğer laptop sınıflarına bakınca mesela, ‘desktop replacement’ sınıfında olanlar yüksek performans için yapılmışlardır ya da ‘thin and light’ notebooklar da taşınabilirlik özelliği düşünülerek en uygun biçimde tasarlanmışlardır. Bu özellikler gibi ‘midsize’ bir laptop için tipik bir ayrımdan bahsedilemez. Bir ‘midsize’ notebook ile ihtiyaç duyduğunuz bütün temel işleri yapabilirsiniz (internette gezinmek, e-mailleri kontrol etmek, fotoğraflara bakmak, cd yazmak gibi). ‘Midsize’ notebooklar boyutlarıyla ‘desktop replacement’ sınıfındakilere göre daha hafif ve küçüktürler fakat kısa pil ömürlerini göz önünde bulundurursak seyahatlerde kullanmak için çok uygun değillerdir.
• Ağırlık: 2,5 – 3 kilogram
• Kalınlık: 2,5 cm. den daha fazla
• Ekran Boyutu: 14 veya 15.4 inç geniş ekran

Desktop replacement

En büyük ve en ağır notebook tipidir. ‘Desktop replacement’ notebooklar özellikleri ile bir masaüstü bilgisayardan alacağınız güç ve performansa sahip olarak dizayn edilmişlerdir. Çok hantal bir yapıya sahip oldukları için sadece ev veya ofis içinde gezdirilmeye uygundurlar. Sırt veya omuz çantasında taşınmak için pek uygun oldukları söylenemez. Tipik özellikleri performansları ile istediğiniz bütün işlemleri yapabilmenize imkan vermeleridir. Tabi bunun yanında ekranları da büyük boyutlardadır. Ev ve ofislerde sabit masaüstü bilgisayar gibi kullanılır. Bu tür notebooklarla, güçlü bir konfigürasyon gerektiren en yeni oyunları rahatça oynayabilir, en karmaşık multimedya özelliklerini çalıştırabilir, rahatlıkla ses ya da video dosyaları üzerinde çalışabilirsiniz.
• Ağırlık: 3 kilogram ve daha fazla
• Kalınlık: 2,5 cm. den daha fazla
• Ekran Boyutu: 17’ den 20 inçe kadar

Tablet PC

Boyut ve ağırlıklarından ötürü genellikle ‘ultraportable’ veya ‘thin-and-light’ laptoplarla karşılaştırılırlar. Fakat ‘Tablet PC’ lerin ayırıcı özelliği belge yazma, navigasyon menüleri kullanma, Web sayfalarında gezinme gibi işlemleri kalem şeklindeki bir aletle direkt olarak ekran üzerinde yapmanıza izin vermesidir. ‘Tablet PC’ lerin bir diğer çok bilinen özelliği, görünürde normal bir notebooktaki gibi olan ekranın, olduğu yerde 180 derece döndürülebilir olmasıdır. (Bazı üreticiler bu tipik özelliği ‘midsize’ ve ‘thin-and-light’ sınıfı notebooklarda da kullanmaya başladılar.)
• Ağırlık: 1,5 kilogram veya daha az
• Kalınlık: 2,5 cm. den daha az
• Ekran Boyutu: 12 inç veya daha küçük

Bütün markalarda sınıflandırmalar tam olarak bu şekilde olmayabilir. Fakat genel olarak laptopları bu şekilde sınıflandırmak yanlış olmaz. Bir notebook sahibi olmadan önce bu bilgileri göz önünde bulundurmak faydalı olabilir.